Interview, Ommelander Courant

Sarah Stiles: een leven lang muziek

Haar naam klinkt net zo Engels als fish and chips en a pint of lager, maar toch woont Sarah Stiles gewoon in Noord Groningen. De schrijver en componist is bezig met een indrukwekkende loopbaan op velerlei terreinen en besloot een jaar geleden het drukke en immer bruisende Amsterdam te verruilen voor het rustige dorpje in De Marne. Als het aan Stiles ligt, blijft ze hier de rest van haar leven wonen. ,,Ik krijg in Houwerzijl ontzettend veel inspiratie en heb veel meer rust en ruimte in mijn hoofd. Heimwee naar haar moederland Engeland heeft ze ook niet. "Ik ga wel af en toe terug voor familiebezoek, maar het is hier zo mooi dat ik de heuvels echt niet mis. Moet je kijken, wat een mooi uitzicht", zegt ze terwijl ze uit haar keukenraam kilometers ver over de akkers kijkt en geniet van de mooie wolkenpartijen.

Sarah Stiles studeerde in Engeland aan de Royal Academy of Music en kwam in 1987 naar Nederland. ,,Ik werd toen gevraagd om als violiste een half jaar als vervanger bij een orkest te fungeren. Ik had het zo naar mijn zin in Nederland dat ik besloot te blijven en ging in Amsterdam wonen. Haar werk als componist en schrijver omvat een groot aantal uitgaven voor het muziekonderwijs, popsongs, muziekstukken voor diverse instrumentalisten, filmmuziek en diverse artikelen voor (inter)nationale tijdschriften. Stiles begon haar carriere in de klassieke muziek, maar haar muzikale reis nam al snel boeiende wendingen en voerde via pop en jazz naar vrije improvisatie. Jarenlang maakte ze als violiste en componiste furore op de Europese podia met onder meer muziektheatergroep Orkater, The Amsterdam String Trio, La Pat, de Nederlandse rockgroep Tröckener Kecks van zanger en tekstschrijver Rick de Leeuw, World Music, jazzgroep Sunchild van Frankie Douglas en de popgroep Cumara.

Workshops

Op het gebied van improvisaties wordt Stiles regelmatig gevraagd als specialist of consultant waarbij ze onder meer docentenworkshops geeft aan muziekscholen en conservatoria. Ook werd de Houwerzijlse in april van dit jaar uitgenodigd door schoolboekenuitgever Wolters-Noordhoff/EPN om mee te werken aan de nieuwe generatie muziekboeken voor het VMBO, Muziek op Maat, die volgend jaar verschijnt. Als componist, schrijver en docent is haar doel docenten en leerlingen een overbrugging te bieden van de klassieke naar de geïmproviseerde muziek en andere vrijere vormen van musiceren, door heldere stappen, eenvoudige thema's en lesmateriaal aan te reiken. Inmiddels zijn bij nationale en internationale uitgevers al heel wat uitgaven van de hand van Stiles verschenen, waarbij Speeldoos een hele opvallende is. Als Speeldoos op tafel ligt, lijkt het op het eerste gezicht op een kwartetspel. Na tekst en uitleg van Stiles blijkt het een ideale methode om aan de hand van plaatjes en afbeeldingen spelenderwijs muziek te leren maken en zelfs noten te leren lezen. ,,Het is niet zo star en strak. Je kunt er echt alle kanten mee op en Speeldoos kan eindeloos gebruikt worden door jong en oud. Het is echt een enorm succes en daar ben ik heel trots op. Het uitbrengen van Speeldoos bleef niet onopgemerkt door de media. "Speeldoos is het muzikaalste gezelschapsspel ter wereld. Het zal ongetwijfeld die wereld ook vervoeren", schreef Het Parool. "Het is een geweldig spel. Het is verrassend te zien hoe verschillend iedereen interpreteert, zowel uitvoerend als luisterend. De discussies die ontstaan over hoe je iets hebt bedoeld, welke aspecten van de afbeelding je prikkelden en welke je over het hoofd hebt gezien, zijn verschrikkelijk leuk", was in Pyramide te lezen.

De andere aanpak van Stiles valt dus bij iedereen in de smaak. Haar theorie dat muziek leren maken niet saai hoeft te zijn, draagt ze ook uit met haar advertenties in deze krant. Ook zo'n hekel aan viool studeren? www.sarahstilesmusic.com luidt de tekst. Niets meer en niets minder. Zijn er al veel mensen nieuwsgierig geworden na het lezen van deze toch wel mysterieuze boodschap? ,,Ja, ik heb een methode ontwikkeld die het voor kinderen leuk maakt om viool te spelen. Ook hier gaat het allemaal spelenderwijs, waarbij de deelnemers eigenlijk helemaal niet in de gaten hebben dat ze viool studeren. Een aantal muziekscholen in de omgeving heeft al gereageerd en gebruikt mijn uitgaven ook. Ze hebben mij gevraagd een workshop te verzorgen. Iets spelenderwijs brengen, werkt gewoon uitstekend. Muziekstudenten krijgen bijvoorbeeld helemaal de zenuwen als het woord improvisatie wordt gebruikt. 'Dat kan ik niet, denken veel mensen dan meteen. Nu leren ze het wel, maar ze hebben niet in de gaten dat ze aan het improviseren zijn.

Tussen al deze activiteiten door vindt Stiles ook nog tijd om als componist en producent aan diverse films te werken. Ze schreef onder andere de muziek voor de film In Hemelsnaam, die onlangs tijdens het Groninger Videofilmfestival werd verkozen als een van de winnaars van de Videolandschap Awards. Momenteel is de Noord-Groningse bezig met een film voor een landelijke patiëntenvereniging, waarbij schrijfster Renate Dorrestein in beeld komt. Ook bij het maken van de filmmuziek kiest Stiles altijd voor de originele aanpak. ,,Het heeft geen zin iets te bedenken dat al bestaat. Ik kies bij al mijn werk voor een aparte presentatie. Dat wordt gewaardeerd, want de media besteden altijd veel aandacht aan mijn producties en de recensies zijn goed. Of ik nog iets graag zou willen doen? Nee, echte wensen heb ik niet. Als ik iets wil, dan doe ik het meestal meteen. Daarom ben ik ook zo gelukkig. Het kan toch ook niet beter. Alles wat ik doe, werkt en wordt meteen uitgegeven. Dan heeft een mens toch ook niets meer te wensen?
Erik Post, Ommelander Courant, sept 2007